Rynny stalowe czy PVC: porównanie, dobór i błędy montażu

Rynny z PVC są lżejsze, tańsze, nie korodują i nie wymagają konserwacji powłoki, ale bardziej rozszerzają się w upale i słabiej znoszą uderzenia. Rynny stalowe są sztywniejsze, stabilniejsze wymiarowo i lepiej znoszą śnieg, lód i gałęzie, ale są cięższe, droższe i trzeba pilnować ich powłoki. Oba materiały odprowadzą wodę z dachu domu jednorodzinnego, jeśli rozmiar systemu i liczba rur spustowych pasują do powierzchni dachu, a montaż idzie według instrukcji producenta. O szczelności decyduje bardziej dobór i montaż niż sam materiał.

Rynny PVC i stalowe w tabeli

Kiedy wybrać rynny PVC?

PVC sprawdza się na mniejszych dachach i w zwykłych warunkach: dom jednorodzinny, garaż, dobudówka. Rynny Galeco PVC są z nieplastyfikowanego PVC (PVC-U), wytwarzanego w koekstruzji: nośny rdzeń łączy się z warstwą wewnętrzną. Według karty jasne wnętrze rynny sprawia, że system nagrzewa się do 15% mniej. Galeco robi system PVC w rozmiarach 90, 110, 130 i 150 mm.

Przykładowe elementy w sklepie: rynna Galeco PVC 110 mm, 4 m, rynna 130 mm, 4 m, hak doczołowy PVC 110, rura spustowa 100 mm, 4 m.

Ograniczenia PVC: w upale rynna wyraźnie się wydłuża, więc łączniki muszą zostawić miejsce na pracę materiału. Przy rzadko rozstawionych hakach ugina się pod ciężarem wody i śniegu, a uderzenie gałęzi czy drabiny łatwiej ją uszkodzi.

Kiedy wybrać rynny stalowe?

Stal wybiera się na duże połacie, dachy z blachy, w miejscach z ciężkim śniegiem, silnym wiatrem i dużymi wahaniami temperatur. Galeco STAL to stal z czterema warstwami ochrony: cynkiem, pasywacją, podkładem i powłoką organiczną. Rynny łączy się łącznikiem klamrowym.

Przykładowe elementy: rynna Galeco STAL 135 mm, 4 m, hak doczołowy STAL 150, rura spustowa 100 mm, 3 m. Stalowe systemy innych producentów: Budmat (na przykład rynna 125 mm) i Siba z blachy Ruukki (na przykład rynna 125 mm w kolorze RAL 9005).

Powłoka chroni stal tylko wtedy, gdy jest cała. Rysę po montażu albo uderzeniu zabezpiecza się od razu farbą zaprawkową producenta.

A rynny miedziane?

Miedź nie ma powłoki, którą trzeba odnawiać: z czasem pokrywa się patyną, która ją chroni. Rynnę miedzianą łączy się lutowaniem, więc montuje ją blacharz. Miedzi nie łączy się z cynkiem, ocynkowaną stalą ani aluminium, bo w miejscu styku powstaje korozja galwaniczna. W czasie patynowania woda z rynny może zabarwiać elewację. To najdroższy z trzech materiałów; rynien miedzianych nie sprzedajemy w sklepie internetowym.

Jak dobrać rozmiar rynny do dachu?

Wydajność systemu zależy od czterech rzeczy:

• powierzchni połaci, z której rynna zbiera wodę
• kąta nachylenia dachu
• liczby i położenia rur spustowych
• przekroju rynny i rury

Producenci liczą efektywną powierzchnię dachu, a nie samą długość okapu. W instrukcji Galeco to (C/2 + B) × długość dachu, gdzie B to rzut połaci w poziomie, a C jej wysokość. Stromy dach zbiera więcej deszczu niesionego wiatrem niż płaski o tym samym rzucie. Rura spustowa w środku ciągu rynny obsłuży większą powierzchnię niż rura na jego końcu, bo woda płynie do niej z dwóch stron. Gdy dach rośnie, bierze się większy przekrój albo dokłada rury spustowe.

Rozmiar systemu i komplet elementów policzy konfigurator na stronie systemu: Galeco PVC, Galeco PVC2, Galeco STAL, Galeco STAL2, Galeco bezokapowy i Budmat. Zestawienie z konfiguratora sprawdzimy przed zamówieniem.

Rynna półokrągła, kwadratowa czy ukryta?

• Półokrągła: klasyczny kształt, pasuje do domów tradycyjnych i większości nowoczesnych.
• Prostokątna (kwadratowa): wybierana do brył o prostych liniach, na przykład Galeco STAL2 z rynną 125 mm i rurą 80 × 80 mm.
• Ukryta w krawędzi dachu: przy domach bez okapu, typu nowoczesna stodoła; rynna licuje się ze ścianą, a rura biegnie w warstwie ocieplenia.
• Połaciowa: wbudowana w warstwy dachu, z rurami schowanymi w elewacji; na domach bez okapu i z okapem.

Przy systemach ukrytych i połaciowych błąd wykonania trudno zauważyć i drogo naprawić, bo nieszczelność zalewa ocieplenie. Te systemy opisuje porada Rynny bezokapowe i kwadratowe Galeco.

Najczęstsze błędy przy rynnach

1. Za mały system do dachu. Za wąska rynna albo za mało rur spustowych i przy ulewie woda przelewa się przez krawędź.
2. Zły spadek ciągu rynny. Spadek w stronę odpływu wykonuje się według instrukcji systemu, tak żeby woda nie stała w rynnie.
3. Za rzadko rozstawione haki. Rynna ugina się pod wodą i śniegiem, najbardziej z PVC. Według PSB haki stawia się nie rzadziej niż co 60 cm i około 15 cm od łączników, odpływów i narożników; karty Galeco STAL podają rozstaw co około 50 cm.
4. Brak dylatacji w PVC. Rynna z tworzywa, której nie zostawiono miejsca na wydłużenie, deformuje się, rozszczelnia i pęka.
5. Rynna za wysoko lub za nisko względem połaci. Woda z dachu przelatuje nad rynną albo spływa za nią.
6. Nieszczelne połączenia w systemach ukrytych. Elementy spoza systemu albo źle połączone zalewają ocieplenie. Rura spustowa poprowadzona tuż przy ścianie nośnej, a nie w warstwie ocieplenia, wychładza ścianę.
7. Rynna stalowa cięta szlifierką. Iskry i wysoka temperatura niszczą powłokę i krawędź zaczyna rdzewieć. Stal tnie się piłą do metalu albo nożycami do blachy.
8. Woda z rury wylewana pod ścianę. Bez odprowadzenia do kanalizacji deszczowej albo do rozsączania woda moczy fundament.

Jak dbać o rynny?

• Czyścić co najmniej dwa razy w roku, wiosną i jesienią po opadnięciu liści.
• Sprawdzać szczelność połączeń i zamocowanie haków.
• Naprawiać od razu uszkodzenia mechaniczne, a w stali zarysowania powłoki.
• Wymieniać zużyte elementy pojedynczo, bez demontażu całego systemu.

Rynny są częścią dachu, który warto regularnie oglądać; zakres przeglądu podaje porada Przegląd i naprawa dachu.

Wszystkie systemy są w kategorii Systemy rynnowe. Gdy wolisz, żebyśmy sami dobrali system, wyślij wymiary dachu przez formularz wyceny.